مشخص و ارقام معين تحرير مىكردند ( فقه كلاسيك ) و كتاب حاضر ، همانطور كه از نام آن [ 1 ] پيداست و در ديباچهء مؤلف ، خاطر نشان گرديده از اين نوع فقه است و احتمالا در اين زمينه أولين كتاب و در نوع خود ابتكار بوده است . مؤلف ، منتهاى كوشش را در اختصار و تنظيم مطالب و شمردن واجبات ، محرمات ، مستحبات ، مكروهات و اجزاء و شرائط و آداب هر يك از عبادات پنجگانه به كار برده و به خوبى از عهدهء اين كار بر آمده است و ظاهرا مبالغه نباشد اگر ادعا كنيم كه نه تنها چنين متن فقهى پيش از آن سابقه نداشته بلكه بر آن چه بعدا فقهاى بزرگ نوشته اند نيز برترى دارد و تقريبا مىتوان گفت غرض شيخ ، از تأليف اين كتاب با هدف مؤلفين و دانشمندانى مانند ابن مالك اندلسى ، علامه بحر العلوم و فيلسوف سبزوارى در سرودن منظومه هاى نحو ، صرف ، فقه ، فلسفه و منطق مشترك بوده است و همهء نامبردگان خواسته اند ضبط و حفظ مطالب علمى را بدين وسيله تسهيل نمايند منتها نامبردگان جهت نيل به اين منظور مطالب را بنظم در آورده اند و مؤلف ما ، فقه را به نثر منظم تدوين كرده است و به گفتهء خود او در ديباچهء كتاب : « اين نوع كتب همه كس را فايده بخشد براى مبتديان و نو آموزان وسيله حفظ و ياد گرفتن و براى دانشمندان ، وسيله تذكر و بخاطر آوردن محفوظات است » اين سنخ كتب ، مخصوصا در عصر حاضر كه دانشمندان ، سعى مىكنند مطالب را كلاسه كنند و هر چه بيشتر و بهتر براى دانش آموزان در فرا گرفتن مطالب تسهيل فراهم آورند مطلوبيت بيشترى دارد و بعلاوه سليقه مؤلفين هزار سال قبل را در اين امر به خوبى معرفى مىنمايد . مؤلف ، اين كتاب و همچنين كتب الغيبة ، الاقتصاد ، الفهرست ، و رجال خود را به تقاضاى شخصى كه از او به شيخ فاضل و شيخ اجل ياد كرده و مسلما بيش از يك شاگرد معمولى براى او احترام قائل بوده ، املاء و تأليف كرده است ، در حاشيهء چند نسخه ى كهن از اين كتاب كه به نظر علامه تهرانى رسيده و نيز در حاشية نسخه متعلق به دانشمند محترم آقاى حاج عبد الحميد مولوى كه اساس تصحيح كتاب بر آن است و در ملحقات ، شرح آن خواهد آمد شيخ فاضل را ابن براج معرفى كرده اند . وى ، عبد العزيز بن نحرير بن عبد العزيز بن براج ، ( م 481 ه ) ، قاضى طرابلس و نماينده شيخ طوسى در شامات و مؤلف كتب گرانبها ، از جمله شرحى بر بخش عبادات جمل العلم و العمل سيد مرتضى است و نزد سيد و شيخ تلمذ كرده و

--> [ 1 ] نام كتاب الجمل و العقود ، بمعنى مطالب گرد آمده و بهم پيوسته و فشرده و منظم است .